|
يوگا به زبان
ساده
يوگا از ريشه کلمه سانسکريت يوج (Yuj) به
معنی اتحاد و يکی شدن گرفته شده است. به عبارتی ديگر يوگا راهی است که در
آن نيروهای درونی انسان اعم از جسمی، روانی و روحی، پرورش می يابند و پس از
شکوفايی بين آنها توازن و تعادل برقرار می شود؛ اين توازن و تعادل به نوبه
خود فرد را به وحدت با جهان هستی و خالق جهان هدايت خواهد کرد.
اهداف يوگا را می توان به صورت زير خلاصه
کرد: داشتن حسن خلق و ارتباط درست با خود و ديگران، آموختن اصول بهداشت
ذهنی و روانی، صلح درونی، دوستی و خير خواهی نسبت به ديگران، پاک سازی
درونی و در نهايت، تعالی معنوی.
يوگا با قدمتی چند هزار ساله، درمشرق زمين
متولد شد اما امروزه در اقصی نقاط دنيا گسترش يافته است.
يوگای عملی از هشت رکن اساسی تشکيل می شود:
1. ياما
شامل تعليم چگونگی رفتار اجتماعی است. سالک در اين بخش می آموزد که به
ديگران آزار نرساند و با آنان روابطی دوستانه برقرار کند(آهيمسا)، صادق،
راستگو و امين باشد(ساتيا)، تمايلات جنسی خود را تعديل کند(براهماچاريا)،
حسود و کم بين نباشد(آپريگراها)، به حقوق ديگران احترام بگذارد(آستيا) و از
فريب و نيرنگ به هر شکل آن اجتناب کند.
2.
نياما شامل تعليم انتظامات فردی است. سالک در اين مرحله می آموزد که در
کارها و امور خود منظم باشد و جسم و روان خود را پاک نگه دارد(سوچا)، قانع
باشد و از خود و ديگران انتظارات متناسب داشته باشد(سنتوشا)، آرام و شجاع
باشد و در مقابل مشکلات زندگی پايداری کند(تاپا)، ضعفها و توانايی های خود
را به خوبی بشناسد (سواديايا)، و در مقابل خداوند و مشيت او راضی و تسليم
باشد(ايشواراپرانيدانا).
3.
آسانا شامل تعليم حرکات جسمی و نرمش های يوگا است و در اين بخش سالک با
انجام حرکات ويژه يوگا به صورت منظم و درست، در راستای ايجاد و حفظ سلامت
جسمی و روانی خود تلاش می کند.
4.
پراناياما علم کنترل تنفس برای کمک به تمرکز افکار و حفظ سلامت است. سالک
در اين بخش می آموزد که با کنترل بخش های گوناگون تنفس خود شامل دم، بازدم
و زمان حبس نفس آثاری گوناگون در بدن خود ايجاد کند.
5.
پراتياهارا مرحله کنترل ذهن از خواهشهای نفسانی است؛ پاکی ذهن از خواهشها،
کشمکش ها و اضطراب ها سر آغاز تمرکز درونی و تعالی روحی خواهد بود. سالک در
اين مرحله می آموزد که نسبت به دريافت ها و واکنش هايش در برابر محرک های
بيرونی هشيار باشد و آنها را کنترل کند و با مثبت نگری به وقايع بيرونی و
نظارت بر واکنش های درونی، آنها را به وسيله ای برای کسب انرژی روحی و
روانی تبديل کند.
6.
دهارانا يعنی تمرکز فکر و توجه کامل روی فعاليتها؛ هنگامی که سالک از تنش
ها و اضطراب ها رهايی يافت می تواند با تمرکز هرچه بيشتر روی اعمال و
افکارش، استعدادهای درونی خود را بيش از پيش شکوفا کند.
7.
ديانا ياخلاء ذهنی و مديتيشن. سالکی که از قيد درگيری هاي ذهنی و خواهش های
نفسانی رها شده است در اين بخش می آموزد که ذهن خود را درنوعی خلاء ويژه
قرار دهد و از اين راه فرصت ذخيره سازی انرژی روانی و امکان رشد توانايی
های ذهنی را به دست آورد. در اين شرايط ذهن سالک از تمامی تفکرات پراکنده
آزاد است و تنها به وحدت با کاينات معطوف است.
8.
سمادهی بالاترين مرحله يوگا و با وصل، پيوستن، و يکی شدن با خالق مترادف
است. در اين مرحله، ديگر سالک ميان خود، خدا و هستی هيچگونه جدايی نمی
بيند.
منبع:
يوگا پايامهر |