Ads by Khatereh

روزه گرفتن در ماه مبارك رمضان علاوه بر آثار روحي، معنوي اثرات جسماني بسيار ارزشمندي نيز در پي دارد به گفته متخصصان روزه‌گرفتن حتي مي‌تواند علاج بسياري از دردهاي مزمني باشد كه افراد در طول سال متحمل مي‌شوند. اما بدون شك زماني مي‌توان از تاثير مثبت روزه بهره‌مند شد كه تغذيه در هنگام افطار و سحر منطبق با اصول علمي و نكات بهداشتي از قبيل پرهيز ازپرخوري استفاده ازمواد غذايي حاوي ريزمغذي‌ها و پرهيز از مصرف بيش از حد چربيها و قندها باشد.


دكتر مظهري متخصص تغذيه و مدير گروه تغذيه دانشگاه علوم پزشكي ايران با اشاره به اهميت نوع تغذيه درماه مبارك رمضان مي‌گويد:
روزه از نظر طب قدم و طب جديد لازمه درمان بيماريها، سم‌زدايي بدن و استراحت دادن به دستگاه گوارش است و به منظور كاهش وزن، كاهش چربي خون و مبارزه با افزايش قند خون نيز به افراد جامعه توصيه مي‌شود. بر اين اساس با كاهش مقدار متعادلي از انرژي كه بين 500 تا 1000 كالري در روز و كاهش وزن معادل نيم تا يك كيلو در هفته است مي‌توان بسياري از بيماري‌ها را تحت كنترل درآورد و درمان كرد.
وي مي‌افزايد: نبايد اثر درمان بخش روزه را با زياده‌روي درمصرف غذاهاي پرچرب شيرين تنقلات، باميه، زولبيا، نان خامه‌اي و... از بين ببريم بلكه بدن در اين ماه با كاهش تدريجي مقدار انرژي مصرفي و استراحت دستگاه گوارش اعم از معده، روده، كبد و... خود را بازسازي مي‌كند بنابراين اعتدال در اين ماه و مصرف درست مواد غذايي و بهره‌گيري از نعمتهاي اين ماه مي‌تواند در پايان ماه مبارك رمضان سلامتي و شادابي را در همه بافتها و ارگانهاي بدن ايجاد كند.

وي مي‌گويد: افرادي كه در ماه رمضان روزه مي‌گيرند بايد به اين نكته توجه داشته باشند كه خوردن افطاري و سحري البته با رعايت حد تعادل ضروري است و كساني كه تنها با خوردن افطاري اقدام به روزه گرفتن مي‌كنند و سحري نمي‌خورند در طول روز دچار كاهش قند خون، افت تمركز، كاهش فشار خون و افت توان كاري مي‌شوند درحالي كه اين عوارض هيچ ارتباطي به روزه گرفتن ندارد بلكه نتيجه نابساماني در وضعيت تغذيه است.
از سوي ديگر در طول يك روز روزه گرفتن قند خون به طور طبيعي كاهش پيدا مي‌كند و به هنگام افطار با اولين لقمه‌اي كه مي خوريم اشتها تحريك مي‌شود، همين موضوع باعث مي‌شود تا عده‌اي حجم سنگيني از غذاهاي گوناگون پرچرب، موادقندي و مايعات و نوشيدنيها و... را به معده خود روانه كنند و اين موضوع باعث اختلال در سيستم گوارش مي‌شود. حال آنكه در هنگام افطار بهتر است كه روزه را با شير، خرما، آب ولرم و چاي كم‌رنگ باز كنيم و به تدريج از موادغذايي سبكي كه فشار چنداني به معده وارد نمي‌كند استفاده كنيم. نان و پنير، سبزيجات تازه، گردو، سوپ و... براي روزه‌داران بسيار مفيد است و بهتر است كه بين افطار و صرف شام يك فاصله زماني كمي در نظر گرفته شود تا بدن بتواند خود را آماده قبول غذاهاي پرحجيم‌تر كند.

وي با تاكيد بر پرهيز از پرخوري در زمان افطار و سحر مي‌گويد پرخوري در طول ماه مبارك رمضان يكي از مسائلي است كه نه تنها كاهش وزن به دنبال ندارد بلكه سبب افزايش وزن بيشتر خواهد شد البته اين در صورتي است كه شخص اقدام به پرخوري و افراط در خوردن مواد چرب و قندي كرده باشد. اين متخصص تغذيه تاكيد مي‌كند: مصرف بيش از اندازه قند و چربي در اين ماه علاوه برچاقي مي‌تواند منجر به افزايش چربي و فشار خون و حتي تشديد بيماريهاي قند نوع دوم غيروابسته به انسولين شود.
وي توصيه مي‌كند: به هنگام سحري نيز بهتر است از مصرف غذاهاي شور، ميوه، مربا و مواد قندي پرهيز كرد چون اين مواد در طول روز مي‌تواند افزايش ترشخ انسولين و ايجاد گرسنگي را به دنبال داشته باشد.
بهترين غذاها در هنگام سحر مواد غذايي حاوي غلات است كه داراي قند مركب و يا فيبر است و غذاهايي مانند عدس پلو، لوبيا و باقلاپلو و سبزيجات تازه در اين رابطه توصيه مي‌شود.
به علاوه نوشيدن مايعات در فاصله بعد از افطار تا سحر توصيه مي‌شود تا از بروز مشكلاتي مانند يبوست جلوگيري شود. دكتر مظهري مصرف ميوه را پس از افطار توصيه مي‌كند و مي‌گويد: مصرف مايعات نيز در ساعات پس از افطار توصيه مي‌شود.

روزه و سالمندان
سالمندان و افرادي كه بيمار هستند چنانكه به بيماريهايي مانند فشار خون، قند خون و ساير مشكلات متابلويكي مبتلا باشند اگر با روزه گرفتن وضعيت نامطلوبي پيدا مي‌كنند و سلامت آنان به خطر مي‌افتد بهتر است كه روزه نگيرند ولي اگر بيماري آنان درمراحل پيشرفته نباشد و نياز مبرم به مصرف دارو در طول روز ندارند مي‌توانند روزه بگيرند اما رعايت تعادل از سوي اين افراد بسيار اهميت دارد. روزه گرفتن براي اين افراد نه تنها مضر نيست بلكه اگر يك فرد سالمند دچارچاقي باشد و اين چاقي منجر به بروز ديابت غيروابسته به انسولين يا ديابت نوع 2 در وي شده باشد، روزه دواي درد چنين فردي است چرا كه با كاهش وزن ايجاد شده مقدار قند خون تعديل مي‌شود و پس از ماه رمضان ديگر نيازي به مصرف داروهاي كاهش دهند قند خون نخواهد داشت.
مدير گروه تغذيه دانشگاه علوم پزشكي ايران اظهار مي‌دارد: مادران شيرده نيز در صورتي كه با روزه گرفتن توان جسماني آنان به خطر نيفتد مي‌توانند روزه بگيرند و درمورد بيماران نيز اجباري براي روزه گرفتن وجود ندارد بنابراين در همه اين موارد افراد ابتدا بايد سلامت جسمي و روحي خود را در نظر بگيرند.

دكتر مظهري، با اشاره به اين كه روزه گرفتن براي كودكان در سنين پيش از بلوغ توصيه نمي‌شود خاطر نشان مي‌كند: بچه‌هايي كه علاقه‌مند به گرفتن روزه هستند بهتر است روزه نيم روز بگيرند در غير اين صورت تحمل گرسنگي به مدت طولاني در كودكاني كه در حال رشد هستند منجر به عدم تامين نيازهاي ضروري آنان شده و مي‌تواند اثرات جبران‌ناپذيري بر سلامت آنها داشته باشد. وي ادامه مي‌دهد: متاسفانه يكي از مسائلي كه در اغلب خانواده‌هاي ايراني ديده مي‌شود تدارك ميهمانيهاي افطاري و تهيه انواع و اقسام خوراكيها است كه اين كار علاوه بر از بين بردن اثرات معنوي روزه منجر به پرخوري و اسراف نيز مي‌شود.
از سوي ديگر اغلب افرادي كه روزه مي‌گيرند با پرخوري به هنگام افطار، دچار عطش شديد مي‌شوند و نياز به آب را با نوشيدنيهاي سرد آنهم به مقدار فراوان جبران مي‌كنند در صورتي كه نوشيدن آب سرد تشنگي را تشديد مي‌كند و اين نوشيدن آب زياد باعث رقيق شدن شيره معده و تعلل در هضم غذا مي‌شود بنابراين اين افراد اغلب دچار نفخ شكم و ساير ناراحتي‌هاي گوارشي مي‌شوند.
وي مي‌افزايد: خانمها اغلب دچار كم‌خوني هستند بنابراين به آنان هم توصيه مي‌شود كه تا يك ساعت پس از افطار و پس از خوردن غذا، چاي ننوشند تا جذب آهن غذا در بدن دچار وقفه نشود.

وي مي‌افزايد: متاسفانه رژيم غذايي جوانان ما بسيار نامتعادل است و مواد غذايي مانند نان، غلات، ميوه‌جات و سبزيجات، شير و لبنات گوشت سفيد، تخم‌مرغ و مغزها را استفاده نمي‌كنند و اغلب به غذاهاي آماده، شيرين و .... گرايش دارند. درحالي كه ماه رمضان بهترين فرصت است كه بتوان جوانان را با سفره خانواده آشتي داد و آنان را تشويق به مصرف غذاهايي از قبيل شيربرنج، فرني، ماست، دوغ، آش، سوپ، سبزيجات، نان و پنير كرد تا كمبودهاي تغذيه‌اي آنان جبران شود دكتر مظهري درخصوص روزه گرفتن افراد ديابتي مي‌گويد: خوشبختانه رژيم‌هاي سخت گذشته درمورد اين بيماران تغيير يافته و اين افراد مي‌توانند 50 تا 60 درصد انرژي هاي مورد نياز خود را از قندهاي مركب بدست آورند ولي مهم اين است كه اين افراد چنانچه دارو مصرف مي‌كنند زمان مصرف داروي خود را تغيير داده و از داروهاي كاهش قند خون در بلندمدت استفاده كنند و چنانچه احساس كردند به كاهش قند خون و افت فشار خون دچار و تاري ديد و احساس لرز دارند مي‌توانند روزه خود را بشكنند ولي در غير از اين حالات روزه گرفتن نه تنها براي ديابتي‌ها مخصوصا افراد چاق ضرر ندارد بلكه آنها مي توانند با رعايت تناسب و تغيير نحوه استفاده از داروهاي كاهش قند خون نتايج مثبتي بگيرند و به بيماران قلبي، عروقي نيز توصيه مي‌كند كه با پزشك خود مشورت كنند. استفاده از رهنمودهاي پزشكان متخصص در اين مورد ضروري است.
 

Ads by Khatereh